- Dự án mở rộng cảng Bến Nghé (giai đoạn 3) được phê duyệt quyết định từ năm 1998 với số vốn ban đầu 9,8 tỷ đồng (4 tỷ đồng tiền đền bù, giải tỏa) do Công ty TNHH 1 thành viên Cảng Bến Nghé làm chủ đầu tư. Sau hơn 10 năm bị chậm trễ, đến nay tổng số tiền đền bù giải tỏa bị đội lên gấp… 100 lần (400 tỷ đồng), còn cuộc sống của gần 430 hộ dân nơi đây chưa biết khi nào mới hết “treo”.  

Nhà dột nát, chắp vá… chết mòn vì chờ 

Đường vào khu phố 5, phường Tân Thuận Đông, Q.7, TP.HCM lầy lội, nhỏ hẹp, hai bên đường là những căn nhà lá rách nát, mái tôn ọp ẹp. Người ngoài đi vào khu vực này lâu lâu lại đưa tay lên che mũi vì mùi hôi xộc vào… Trong lúc đó, vài em nhỏ đang chơi trước nhà, xung quanh là rác rưởi, kênh nước đen ngòm.

Đó là nơi sinh sống của gần 430 hộ dân tại khu phố 5, ngược hoàn toàn với cảnh đường sá rộng rãi, nhộn nhịp ở thành phố dù khu vực này chỉ cách trung tâm thành phố 1km. 

Từ nhiều năm nay, người dân nơi đây không dám sửa sang, xây cất nhà cửa vì đất nằm trong dự án, chưa biết lúc nào phải dọn đi. Thế là những căn nhà tôn, nhà lá cứ dần dần xuống cấp, dột nát. 

Người dân phải sống trong những căn nhà tạm bợ, dột nát như thế này. Ảnh: Thái Phương

Khi được hỏi sao không sửa chữa nhà cửa ở tạm, đến khi nào đền bù thì đi chỗ khác. Nhiều người than, khu vực này toàn người làm công nhân ở KCX Tân Thuận, vợ chồng công nhân đẻ con ra lớn lên cũng làm công nhân tiền đâu mà xây sửa. Biết đâu vừa sửa xong có lệnh phải dọn đi nhường đất cho dự án thì làm sao… 

Cùng tâm trạng là ông Châu Tá Ngỡi, tổ trưởng tổ dân phố 64, không ít lần đi họp khu phố, họp tổ, bà con đều kiến nghị xin gặp chủ đầu tư để họ trả lời dứt điểm khi nào đền bù, tái định cư cho người dân yên tâm mà sống?

“Chờ mòn mỏi hơn 10 năm nay, giờ chỉ mong làm sao chủ đầu tư nhanh chóng đền bù, cấp suất tái định cư cho người dân chuyển đi nơi khác yên tâm sinh sống, làm ăn. Chứ dự án cứ nằm im không nhúc nhích kiểu này dân tụi tôi chết mòn vì chờ mất…” - ông Ngỡi nói bức xúc. 

Tiền đền bù đội lên… gấp 100 lần 

Dự án xây dựng, mở rộng Cảng Bến Nghé (giai đoạn 3) được phê duyệt quyết định từ năm 1998 của Sở Kế hoạch và Đầu tư với tổng mức đầu tư là 9,803 tỷ đồng, trong đó có 4 tỷ đồng tiền đền bù giải tỏa. 

Theo kế hoạch, cảng Bến Nghé được mở rộng (giai đoạn 3) sẽ xây dựng tường rào, cổng cảnh, san nền mở rộng, đường nhánh vào cảng Bến Nghé. Sau khi mở rộng, năng lực luân chuyển hàng hóa của cảng tăng từ 3 triệu tấn/năm hiện nay lên 4 triệu tấn/năm vào 2010.

Sau đó, theo báo cáo của Công ty TNHH một thành viên cảng Bến Nghé vào năm 2006, vốn đầu tư dự án đã tăng lên 205,3 đồng, trong đó chi phí đền bù giải tỏa 170 tỷ đồng, còn lại là chi phí xây lắp và các chi phí khác… Số tiền này bao gồm vốn tự có của doanh nghiệp (35 tỷ đồng) và ngân sách thành phố cho mượn để thực hiện đền bù giải tỏa 170 tỷ đồng. 

Đến nay 2008, UBND thành phố lại tạm ứng tiếp số tiền 12,4 tỷ đồng cho cảng Bến Nghé mượn để chuyển UBND Q.7 chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ cho các hộ dân bị giải tỏa.

Tuy nhiên, đến thời điểm này, dự án vẫn chưa thể khởi công xây dựng bởi công tác đền bù, giải tỏa chưa xong vì… thiếu vốn. 

Chỉ vì dự án "treo" mà các em nhỏ phải sống trong môi trường ô nhiễm, tồi tàn! Ảnh: Thái Phương

Trả lời vấn đề này, ông Trần Quang Phượng, Giám đốc Sở GTVT thành phố cho biết, trong quá trình triển khai dự án, do khối lượng giải phóng mặt bằng lớn với 427 hộ và chính sách bồi thường, giải tỏa thường xuyên thay đổi, điều chỉnh khiến tiến độ bị kéo dài. 

Hiện chủ đầu tư đang tiếp tục điều chỉnh dự án theo quy định hiện hành với tổng mức đầu tư dự kiến là 435 tỷ đồng (đền bù giải tỏa là 400 tỷ đồng, xây lắp và chi khác là 35 tỷ đồng). Vậy là sau hơn 10 năm dự án bị ngưng trệ và điều chỉnh nhiều lần, số tiền đền bù giải tỏa đã bị đội lên gấp 100 lần. 

“Do chủ đầu tư đang khó khăn về vốn, nếu được UBND thành phố cân đối, bố trí đủ nguồn vay để thực hiện công tác giải tỏa, Sở GTVT sẽ đôn đốc chủ đầu tư phối hợp với UBND Q.7 đẩy nhanh tiến độ thực hiện dự án trong thời gian sớm nhất” - ông Phượng nói. 

Về vấn đề này, ông Nguyễn Thành Tài, Phó Chủ tịch UBND thành phố chỉ đạo phải trực tiếp tổ chức cuộc họp giữa cảng Bến Nghé, UBND Q.7, các ngành chức năng để xem nếu chủ đầu tư có năng lực tiếp tục, nếu không thành phố sẽ kiên quyết thu hồi dự án. 

Trong lúc chờ chủ đầu tư giải quyết khó khăn về vốn, hàng trăm hộ dân khu vực này chưa biết đến bao giờ mới hết cảnh sống tạm bợ, khốn khổ…