Chính phủ Nhật đã bác bỏ báo cáo rằng trong thời chiến tranh lạnh Tokyo đã bí mật thoả thuận với Washington về việc cho phép tàu chiến chở vũ khí hạt nhân của Mỹ được ghé cảng nước này.

(ảnh AFP)

"Những đồn đoán đã lưu truyền từ nhiều thập niên nhưng chính phủ Nhật khẳng định không có một thoả thuận bí mật nào như vậy", một quan chức Bộ Ngoại giao Nhật nói.

Nhật báo Mainichi Shimbun hôm nay (29/6) đã công bố một báo cáo trích lời cựu thứ trưởng ngoại giao Nhật những năm 1980 là Ryohei Murata nói một tài liệu mật như vậy có tồn tại.

Vấn đề trên ở Nhật là khá nhạy cảm vì đây là nước duy nhất từng hứng chịu hai cuộc tấn công bằng vũ khí hạt nhân. Mỹ đã đánh bom hạt nhân hai thành phố Nagasaki và Hiroshima của Nhật nhằm chấm dứt Thế chiến II.

Kể từ đó, Nhật dựa vào liên minh với Mỹ để bảo vệ đất nước, gồm cả lá chắn hạt nhân.

Năm 1968, Nhật thông qua chính sách "ba nguyên tắc phi hạt nhân" gồm không xử lý hay sản xuất vũ khí hạt nhân, hoặc không cho phép chúng hiện diện trên lãnh thổ Nhật. Nước này cũng thường xuyên tuyên bố ủng hộ một thế giới phi vũ khí hạt nhân.

Báo Mainichi Shimbun nói, Mỹ và Nhật đi tới thoả thuận khi hai bên sửa đổi hiệp ước an ninh vào những năm 1960, tạo thế cân bằng hơn cho Nhật.

Ông Murata, thứ trưởng Ngoại giao trong khoảng 2 năm, kể từ 1987, cho biết, khi ông đảm nhiệm chức vụ, người tiền nhiệm đã trao cho ông một tài liệu để trong phong bì và đề nghị ông sau đó thông báo ngắn về nội dung cho Ngoại trưởng.

"Tôi đã từng nghe nói về một tài liệu mật nhưng lần đầu tiên tôi biết tới nó là khi tôi trở thành thứ trưởng", ông Murata nói.

Khi Washington và Tokyo sửa lại hiệp ước, hai bên nhất trí Mỹ sẽ hỏi ý kiến Nhật trước khi có bất cứ thay đổi lớn nào với việc triển khai quân hoặc thiết bị ở Nhật.

Quan chức ngoại giao đề nghị giấu tên nói: "Việc tham khảo ý kiến trước chưa bao giờ diễn ra. Do đó, không có chuyện chúng tôi cho phép vũ khí hạt nhân vào đất Nhật".

Ngoại trưởng Nhật Hirofumi Nakasone tuần trước bác bỏ tin tức mà giới truyền thông đưa ra rằng chính phủ đã phân ranh giới trên biển để tránh đụng độ do sự di chuyển của tàu chiến chở vũ khí hạt nhân của Mỹ.

• Hoài Linh (Theo AFP)