- Theo dự kiến, có 24 dự án luật phải trình Quốc hội xem xét, thông qua trong năm nay. Tuy nhiên,  vẫn có những dự án chưa tìm được ban soạn thảo. Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu cho rằng, cần chấn chỉnh kỷ luật, kỷ cương của việc chuẩn bị trình dự án luật.

Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu: "Ủy ban Thường vụ và Quốc hội bắt buộc phải chờ". Ảnh: VA

Tiền lệ không tốt

- Thưa ông, chương trình xây dựng pháp luật năm 2008 đã được lập nhưng cho đến nay vẫn có những dự án luật chưa tìm được ban soạn thảo. Điều này sẽ làm chậm tiến trình xây dựng luật, pháp lệnh, Phó Chủ tịch nghĩ sao về điều này?

Việc xây dựng luật, pháp lệnh năm 2008 trước hết dựa trên cơ sở đề xuất của các cơ quan của Chính phủ và các chủ thể như Mặt trận Tổ quốc, Viện kiểm sát, Tòa án Nhân dân Tối cao thì Ủy ban Thường vụ mới trình Quốc hội để quyết định.

Tất nhiên, Quốc hội cũng căn cứ vào nhu cầu của cuộc sống để đưa ra thứ tự ưu tiên. Thực tế hiện nay có một số cơ quan xin lùi lại thời gian trình dự án luật, do chất lượng chuẩn bị và có một số thủ tục chưa kịp. 

Thí dụ, bây giờ muốn trình dự án luật của các bộ chuẩn bị ra Quốc hội thì ít nhất họ phải lấy ý kiến của các cơ quan Chính phủ, có sự thẩm định của Bộ Tư pháp, Chính phủ họp toàn thể để cho ý kiến về dự luật sau đó chuyển sang Quốc hội để một ủy ban, hoặc Hội đồng dân tộc của Quốc hội thẩm tra, sau đó mới trình ra Ủy ban Thường vụ được. 

Điều này bắt buộc Ủy ban Thường vụ và Quốc hội phải chờ thôi. Nhưng đó là những tiền lệ không tốt và không nên bởi đã đưa vào chương trình rồi thì anh phải hình dung ra toàn bộ kế hoạch, lộ trình và phải chỉ đạo ráo riết việc chuẩn bị để thực hiện tốt các quy trình được giao. 

Không nên để như hiện nay, Ủy ban Thường vụ họp phiên tháng 3 nhưng các cơ quan xin rút ra, chưa trình dự án luật để dồn lại cho các phiên họp sau mà từ nay đến khi họp Quốc hội chỉ còn hai tháng.

Năm nay có 24 dự án luật phải trình Quốc hội xem xét thông qua, Quốc hội cho ý kiến 12 dự án luật nữa. Như vậy chương trình rất lớn. Nếu như từ nay cho đến tháng 4 mà cho nhiều ý kiến tại Ủy ban Thường vụ thì chất lượng việc xem xét sẽ bị hạn chế. Chính Chủ tịch Quốc hội cũng nói rằng cần phải chấn chỉnh lại kỷ luật, kỷ cương của việc chuẩn bị trình dự án luật.

- Vậy thưa ông, có nhiều dự luật nằm trong chương trình cho đến nay được xin rút không?

Thật ra, số lượng những dự luật này không nhiều, chỉ một vài dự luật thôi.

Ưu tiên chất lượng luật

- Nhưng Quốc hội khóa nào cũng tồn tại vài chục dự luật chuyển cho khóa sau, liệu có phải những dự luật đó chưa thực sự cần thiết, hay do năng lực của các cơ quan soạn thảo chưa đáp ứng nhu cầu?

Việc chưa hoàn thành chương trình thực tế là có và trước đây chương trình chỉ hoàn thành 60-70%, nhưng tỷ lệ bây giờ, như năm 2007 vừa qua đã đạt 90%. Số tồn đọng của khóa trước còn lại rất ít.

- Có những dự luật trình ra Ủy ban Thường vụ Quốc hội nhưng bị để lại do công tác chuẩn bị chưa tốt. Vậy chúng ta cần làm gì để chất lượng luật đi kèm với số lượng?

Yêu cầu đầu tiên trong xây dựng luật vẫn là chất lượng, tất nhiên chúng ta cố gắng đảm bảo số lượng để đạt được kế hoạch chương trình. Luật có đi vào cuộc sống hay không, được nhân dân chấp nhận, đồng tình, có giải quyết được những vấn đề kinh tế, xã hội hay không... là những vấn đề luật góp phần giải quyết. 

Không phải chúng ta cứ chạy theo số lượng để có luật nhưng luật không đi vào cuộc sống thì không nên.

• Vân Anh ghi