- Không thể xem nhẹ sự bất hợp lý, thậm chí là phi lý về thu nhập của công chức nước ta hiện nay. Làm gì để họ sống được nhờ lương, để sự cống hiến phải đi đôi với thu nhập tương xứng? Tìm được nguyên nhân đích thực sẽ có lời giải xác đáng. Từ đó, bộ máy Nhà nước chúng ta sẽ ngày càng trong sạch, vững mạnh và chuyên nghiệp hơn.

Ảnh minh họa: tintuconline

Công chức phải là những "công bộc của dân"

Theo Pháp lệnh Công chức, công chức là những công dân Việt Nam trong biên chế được tuyển dụng, bổ nhiệm và hưởng lương từ Ngân sách Nhà nước để thực thi những công việc mang tính công vụ trong các cơ quan công quyền.

Không thể phủ nhận, đội ngũ cán bộ công chức Việt Nam đã đồng hành cùng sự lớn mạnh của đất nước từ thuở khai sinh đến thời kỳ đổi mới, mở cửa và hội nhập hiện nay. Bác Hồ kính yêu lúc sinh thời, rất quan tâm đến đội ngũ cán bộ công chức, Người luôn căn dặn cán bộ công chức phải là những “công bộc của nhân dân”, tức là phục vụ nhân dân vô điều kiện.

Đối với một nhà nước “của dân, do dân, vì dân” như nhà nước ta thì rõ ràng, những người làm trong bộ máy nhà nước đó phải toàn tâm, toàn ý phục vụ nhân dân.

Lương không đủ sống nhưng... vẫn sống

Mặt tích cực liên quan đến công chức là cơ bản, đồng thời, những khái niệm mang “màu sắc tiêu cực” như quan liêu, tham nhũng, cửa quyền, sách nhiễu v.v…cũng là những cụm từ gắn liền với bộ máy công quyền mà cụ thể hơn là cán bộ công chức.

Với mặt bằng đồng lương như hiện nay, nếu phân tích kỹ và nhìn nhận một cách khách quan thì thu nhập của công chức Việt Nam quả là khiêm tốn. Có người đã nói vui rằng, với đồng lương “khiêm tốn” đó mà nước ta năm nào cũng duy trì tốc độ tăng trưởng khá cao như vậy, chứng tỏ bộ máy nhà nước hoạt động rất hiệu quả, từ đó suy ra, công chức Việt Nam rất có năng lực và tất nhiên là có thu nhập từ đủ sống trở lên.

Tuy nhiên, phải nhìn thẳng vào sự thật là cán bộ công chức hiện nay, không mấy ai sống được nhờ lương cho đúng nghĩa, họ phải bằng nhiều cách để có thêm thu nhập ngoài lương, không những lo cho bản thân mà còn gia đình, nhất là chuyện học hành của con cái, khám chữa bệnh và bao nhiêu chuyện chi tiêu đời thường khác v.v...

Trong bối cảnh lương mới “chớm” có chủ trương tăng thì giá cả đã “chạy trước” như hiện nay, nói chuyện sống được nhờ lương, quả là khó và… rất khó. Đặt mục tiêu chống tham nhũng bên cạnh đồng lương công chức trong bối cảnh hiện nay, quả là thấy được sự bất cập mà nhiều người biết mà không nói ra. Thay vì tiêu cực, tham nhũng để tăng thêm thu nhập, đã có những công chức làm việc Nhà nước một mặt cố gắng làm tròn trách nhiệm của mình, mặt khác, vẫn phải tranh thủ thời gian để kiếm thêm thu nhập chính đáng, không vi phạm pháp luật.

Ở một khía cạnh khác, thay vì “chân trong, chân ngoài”, người ta đành từ bỏ hẳn Nhà nước để ra làm cho các doanh nghiệp nước ngoài, liên doanh hay mở công ty riêng… để có thu nhập gấp 4-5 lần, thậm chí cả chục lần so với đồng lương công chức. Tình trạng này đến nay không còn là cá biệt nữa và xảy ra đối với cả một số bộ, ngành TƯ. Đây cũng là một dẫn chứng cụ thể cho sự bấp bênh về thu nhập của công chức Nhà nước.

Làm gì để công chức sống được nhờ lương?

Để sống trong sạch, có lương tâm, người công chức phải đấu tranh rất nhiều với không ít cám dỗ. Một mặt, phải không ngừng nâng cao kỹ năng chuyên môn để bắt kịp sự phát triển của thời đại khi đất nước mở cửa, hội nhập; mặt khác, phải lo thế nào cho cuộc sống bản thân, gia đình không chỉ để tồn tại mà còn phải phát triển! Nâng cao trình độ chuyên môn, không ngừng tu dưỡng, rèn luyện đạo đức của cán bộ công chức là một trong những mục tiêu hàng đầu luôn được chú trọng trong mục tiêu xây dựng bộ máy Nhà nước vững mạnh.

Nhưng bên cạnh đó, không thể xem nhẹ sự bất hợp lý, thậm chí là phi lý về thu nhập của công chức nước ta hiện nay. Làm gì để họ sống được nhờ lương, để sự cống hiến phải đi đôi với thu nhập tương xứng, để người làm nhiều, làm tốt, làm có hiệu quả phải có thu nhập cao hơn người làm ít, lười biếng, có trình độ thấp!? Một khi công chức yên tâm với đồng lương của mình thì họ cũng sẽ yên tâm với công việc và gắn bó trách nhiệm với công việc.

Hy vọng những nghịch lý liên quan đến công chức Việt Nam rồi sẽ được giải tỏa. Những người có trách nhiệm phải nhìn thẳng vào sự thật để thấy được nguyên nhân dẫn đến thực trạng công chức nước nhà. Để rồi qua đó, sẽ không còn tình trạng “khổ lắm - biết rồi, nói mãi”, cứ tự dối với mình trước những sự thật không thể né tránh, hiện diện quanh ta mỗi ngày. Tìm được nguyên nhân đích thực sẽ có lời giải xác đáng. Từ đó, bộ máy Nhà nước chúng ta sẽ ngày càng trong sạch, vững mạnh và chuyên nghiệp hơn, tiêu cực tham nhũng sẽ từng bước bị đẩy lùi. Đó là một vấn đề cần phải được nhìn nhận một cách nghiêm túc.

• Dân Hùng, Bạch Đằng, Đà Nẵng

Ý kiến của bạn: